ઇઝરાયેલની 2026ની સંસદીય ચૂંટણીનાં પરિણામો બાદ દેશમાં સરકાર રચવાને લઈને રાજકીય અનિશ્ચિતતા ઊભી થઈ છે. વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહૂના ગઠબંધનને 120 સભ્યોની સંસદ નેસેટમાં 53 બેઠકો મળી છે. જોકે, સરકાર બનાવવા માટે જરૂરી 61 બેઠકોની બહુમતીથી તેમનું ગઠબંધન હજુ 8 બેઠકો દૂર છે.
બીજી તરફ ગાદી આઇઝનકોટના નેતૃત્વ હેઠળના વિરોધી ગઠબંધનને 48 બેઠકો મળી છે, જ્યારે આરબ પક્ષોએ કુલ 19 બેઠકો મેળવી છે. આ પરિણામોને કારણે સરકાર રચવામાં આરબ પક્ષોની ભૂમિકા મહત્ત્વપૂર્ણ બની શકે છે.
53 બેઠકો છતાં નેતન્યાહૂનું ગઠબંધન બહુમતીથી દૂર
ઇઝરાયેલની 120 સભ્યોની સંસદને નેસેટ કહેવામાં આવે છે. અહીં સરકાર રચવા માટે ઓછામાં ઓછા 61 સાંસદોનું સમર્થન જરૂરી છે.
ચૂંટણીનાં અંતિમ મતગણતરીનાં પરિણામો અનુસાર, નેતન્યાહૂના ગઠબંધનને 53 બેઠકો મળી છે. જ્યારે વિરોધી ગઠબંધનને 48 અને આરબ પક્ષોને કુલ 19 બેઠકો મળી છે.
નેતન્યાહૂની લિકુડ પાર્ટી 27 બેઠકો સાથે સંસદમાં સૌથી મોટા એકલ પક્ષ તરીકે ઊભરી છે. જોકે, સૌથી મોટો પક્ષ બનવા છતાં સમગ્ર ગઠબંધન બહુમતીથી દૂર રહ્યું છે. અગાઉની સંસદમાં નેતન્યાહૂના ગઠબંધન પાસે 68 બેઠકો હતી, જેની સરખામણીએ આ વખતે તેને નોંધપાત્ર નુકસાન થયું છે.
આરબ પક્ષોની 19 બેઠકો બની શકે છે નિર્ણાયક
ચૂંટણીમાં આરબ પક્ષોની બેઠકોમાં નોંધપાત્ર વધારો થયો છે. આરબ નેતૃત્વવાળી જોઈન્ટ લિસ્ટને 11 અને રામ (Ra’am) પાર્ટીને 8 બેઠકો મળી છે. બંને પક્ષોની કુલ બેઠકો 19 થાય છે.
જો વિરોધી ગઠબંધનને આ તમામ 19 બેઠકોનું સમર્થન મળે તો સંખ્યાબળ 67 સુધી પહોંચી શકે છે. આ આંકડો સરકાર રચવા માટે જરૂરી 61 બેઠકો કરતાં વધારે છે.
પરંતુ રાજકીય સમીકરણ એટલું સરળ નથી. વિરોધી ગઠબંધનના કેટલાક પક્ષોએ આરબ પક્ષો સાથે સરકાર રચવા અંગે વાંધા વ્યક્ત કર્યા છે. તેથી આરબ પક્ષોનું સમર્થન કયા સ્વરૂપમાં મળશે અને સરકાર રચવાના પ્રયાસો કેટલા સફળ થશે તે જોવું મહત્ત્વપૂર્ણ રહેશે.
ચૂંટણીમાં ગેરરીતિ અને વિદેશી હસ્તક્ષેપના આરોપો
ચૂંટણીનાં પરિણામો બાદ લિકુડ તરફથી મતદાનમાં કથિત ગેરરીતિ અને વિદેશી હસ્તક્ષેપના આરોપો લગાવવામાં આવ્યા હતા. વિદેશી પ્રભાવ અંગેના અહેવાલો વચ્ચે તપાસની ચર્ચા પણ થઈ હતી.
જોકે, ઇઝરાયેલની સેન્ટ્રલ ઇલેક્શન કમિશને વ્યાપક મતદાન ગેરરીતિના દાવાઓને ફગાવ્યા હતા. કમિશનના જણાવ્યા અનુસાર, કથિત ગેરરીતિ અંગેની તપાસથી અંતિમ ચૂંટણી પરિણામો પર અસર થવાની નથી. આ ઉપરાંત વ્યવસ્થિત રીતે મતદાનમાં ચેડાં થયાના આરોપોને સમર્થન આપતા પુરાવા પણ સામે આવ્યા નથી.
હવે રાષ્ટ્રપતિની ભૂમિકા મહત્ત્વપૂર્ણ
ચૂંટણી બાદ હવે ઇઝરાયેલના રાષ્ટ્રપતિ આઇઝેક હર્ઝોગની ભૂમિકા મહત્ત્વપૂર્ણ બનશે. સત્તાવાર ચૂંટણી પરિણામો 4 નવેમ્બરે રાષ્ટ્રપતિ સમક્ષ રજૂ થવાના છે. ત્યારબાદ તેઓ વિવિધ રાજકીય પક્ષોના નેતાઓ સાથે ચર્ચા કરીને સરકાર રચવા માટે સૌથી વધુ સંભાવના ધરાવતા નેતાને તક આપશે.
નવી ચૂંટાયેલી નેસેટનું પ્રથમ સત્ર 10 નવેમ્બરે યોજાવાનું છે. જો કોઈ નેતા જરૂરી સાંસદોનું સમર્થન મેળવી શકશે નહીં, તો સરકાર રચવાની પ્રક્રિયા મુશ્કેલ બની શકે છે અને ફરી ચૂંટણીની સ્થિતિ પણ ઊભી થઈ શકે છે.
ઇઝરાયેલમાં ફરી ચૂંટણીની શક્યતા?
હાલમાં બંને મુખ્ય ગઠબંધનો બહુમતીથી દૂર છે. નેતન્યાહૂનું ગઠબંધન 53 બેઠકો સાથે આગળ છે, પરંતુ તેને વધુ 8 બેઠકોની જરૂર છે. બીજી તરફ વિરોધી ગઠબંધનને બહુમતી સુધી પહોંચવા માટે બહારથી વધુ 13 બેઠકોના સમર્થનની જરૂર છે.
આથી આગામી દિવસોમાં ગઠબંધન માટેની વાટાઘાટો, આરબ પક્ષોની ભૂમિકા અને નાના પક્ષોનું વલણ ઇઝરાયેલની નવી સરકારનું ભવિષ્ય નક્કી કરશે. જો કોઈ પક્ષ બહુમતીનું સમર્થન મેળવી નહીં શકે, તો દેશમાં ફરી ચૂંટણી યોજવાની સંભાવના પણ નકારી શકાય તેમ નથી.
